Het is lastig om een exact aantal verwarde personen in Nederland te geven, omdat de term “verward gedrag” breed is en niet altijd eenduidig wordt gedefinieerd en geregistreerd. Wel is er een stijging in het aantal meldingen van overlast door personen met verward gedrag bij de politie. In 2024 registreerde de politie opnieuw meer overlast door personen met onbegrepen of verward gedrag. In totaal ging het om 149.827 incidenten. Een jaar eerder waren dat er nog 141.817, een stijging van 6 procent. Dat en meer blijkt uit de jaarcijfers die door de politie zijn gepubliceerd.
Het gaat soms om zeer heftige incidenten. Denk aan de gijzeling in Ede in maart vorig jaar of bijvoorbeeld aan moord of doodslag of zedendelicten. In dergelijke acute situaties, wanneer de veiligheid van mensen in het geding is, is het onze taak om op te treden. Maar in veel gevallen hebben de mensen waar wij komen behoefte aan hulp of zorg. Aangezien wij geen zorgverleners zijn, is de inzet van politie vaak niet de meest effectieve. Er moet daarom veel meer aandacht uitgaan naar hulp en zorg zodat we dergelijke situaties kunnen voorkomen. Het is aan de overheid om daar absolute prioriteit aan te geven en voldoende geld voor uit te trekken.’
De Partij voor de Mindere wil dat burgers veilig en rustig kunnen wonen. De Partij voor de Mindere wil dat gemeentes via buren bemiddeling zorg regelt voor lichte overlast gevende personen. De Partij voor de Mindere wil dat de burgemeester bij onveilige situaties door overlast gevende personen direct deze op laat nemen voor psychiatrische behandeling.
Mensen met verward gedrag hebben behoefte aan een integrale aanpak die verder reikt dan alleen geestelijke zorg. Activisten die schade aanrichten buiten het demonstratie recht ook beschouwen als verwarde personen. Ze hebben vaak ook hulp nodig bij praktische zaken zoals huisvesting, financiën, relaties, werk en dagbesteding. Een goede samenwerking tussen verschillende partijen, zoals de ggz, politie, wijkteams en woningcorporaties, is essentieel om deze mensen de juiste zorg te bieden.
De samenleving is in de afgelopen decennia veranderd, grotendeels door politieke keuzes. Zo heeft overheidsbeleid gezorgd voor individualisering – ieder voor zich. Ditzelfde gold voor onze sector, de ggz. De verantwoordelijkheid voor de zorg kwam bij gemeenten te liggen. Plekken in ggz-instellingen werden in rap tempo afgebouwd, zonder dat er voldoende aandacht was voor de ambulante ondersteuning. Parallel hieraan werd verder bezuinigd op de ggz, waar juist investeringen nodig waren. Ook werd er niet ingezet op meer financiering en capaciteit voor de politie. Het resultaat is een overbelasting van zowel de samenleving, de ggz als de politie – met de persoon met onbegrepen gedrag als grote verliezer.